Als de vrouw de broek koopt

14 december 2019

Nieuwbakken informateur Joachim Coens leidde de aandacht van zijn heikele opdracht af met een atypische groene jas met ruiten. Het is te zeggen: zijn echtgenote Kristin Dewever (49) leidde de aandacht af, want zij koos de jas uit. Vrouwen die hun man kleden, is dat nog van deze tijd? Tekst: Ingeborg Deleye voor De Standaard

Joachim Coens, de nieuwe voorzitter van CD&V, werd afgelopen dinsdag door de koning als informateur aangesteld, samen met de al even nieuwe MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez. Allemaal razend interessant, al ging het de voorbije dagen online vooral over de groene overjas waarin Coens die opdracht aanvaardde. De jas kreeg in ongeveer elk artikel het epitheton ‘opvallend’ toegewezen, alsof de journalisten in kwestie Lady Gaga in een nietsverhullende vleesjurk bij koning Filip hadden zien buitenkomen. Een sterk staaltje onderzoeksjournalistiek wees uit dat Coens niet eens zélf verantwoordelijk was voor de gewaagde vestimentaire keuze. Aan de collega’s van Het Nieuwsblad zei Coens’ echtgenote Kristin Dewever dat ‘haar man de jas niet mee was gaan kopen’. Het merk van de jas wou ze overigens ook niet meegeven, waarmee ze meteen ook de carrière van Coens als influencer fnuikte. Coens is overigens niet de enige man die niet voor zijn eigen styling instaat: Mark Coucke liet in het verleden ook al optekenen dat zijn echtgenote verantwoordelijk is voor zijn gouden schoenen en frivole blazers. Zou het dan toch iets met de ruiten te maken hebben?

Dagelijkse kost

In de mannenkledingzaak Portobello in Leuven zijn vrouwen die voor hun man komen shoppen alvast dagelijkse kost, zegt medezaakvoerder Veerle Valcke. ‘Hemden, truien, zelfs broeken: de stukken worden achteraf vaak geruild, of soms komt de man uiteindelijk toch mee om te passen’, zegt Valcke. ‘Wij houden zelf de maten bij, maar mijn vennoot Marc moet ook al eens als model fungeren en iets passen (lacht).’ Soortgelijke verhalen horen we bij de mannenzaak Brutus in Oostende – ‘ook als ze samen shoppen, heeft de vrouw vaak het laatste woord’ – bij het ZEB-filiaal in Asse – ‘het is kopen op goed geluk, er wordt veel geruild achteraf’. Alleen bij winkels die op een beduidend jonger publiek mikken, lijkt het een uitstervend fenomeen. Bij Essentiel in Gent zien de verkoopsters soms nog wel vrouwen ‘op prospectie’ in de mannenafdeling, in de hippe mannenzaak Morrison in Antwerpen komen mannen doorgaans gewoon hun eigen gerief kiezen.‘Mijn man wordt gek in een winkel, hij heeft er gewoon het geduld niet voor.'  Emma Dewulf

Het lijkt een oubollige en vooral ongewenste erfenis van de tijd waarin vrouwen ten dienste stonden van de man des huizes, maar uit een kleine rondvraag blijkt dat ook jongere vrouwen er niet per se een punt van te maken. Emma Dewulf (33) ervaart de strategie vooral als een manier om van shoppen weer een aangename ervaring te maken. ‘Mijn man wordt gek in een winkel, hij heeft er gewoon het geduld niet voor. Ik heb lang niet willen toegeven aan zijn gedrag, maar dat bleek echt niet bevorderlijk voor onze relatie. Ondertussen sleur ik hem niet meer mee naar de winkels: ik koop zelf, en wat niet past of niet goed wordt bevonden, ruil ik om. Laatst kocht ik nog drie broeken in drie verschillende maten, die hij dan thuis kon passen. Het ding is dat het hem wél interesseert, want ik kan niet met gelijk wat komen aandraven. Shoppen voor mezelf is nu in elk geval een stuk aangenamer, dus ik vind het eigenlijk niet erg.’

Ook Liesbeth De Meulemeester (35) heeft het heft van de mannengarderobe thuis in handen. ‘Mijn man gaat 1 à 2 keer per jaar mee winkelen, vooral om broeken te passen. Voor de rest mag ik kopen wat ik wil, er zijn geen restricties (lacht). Vroeger gingen we altijd samen shoppen, maar door tijd­gebrek is dat veranderd. Erg vind ik dat niet.’

Samenwerkend verband

Het blijft toch ergens wringen, het idee dat vrouwen het voorkomen van hun partner erbij nemen als een soort extra huishoudelijke taak. Het heeft iets ­patriarchaals en tegelijk betuttelends. ‘Het is een taakverdeling die in het klassieke rollenpatroon kadert, maar daar is niet per se iets mis mee’, vindt relatietherapeute Rika Ponnet. ‘Het zegt wel iets over de ­dynamiek in een relatie.'Sommige vrouwen, vooral in de generatie van de 45-plussers, zien het voorkomen van de man als een van de huishoudelijke taken. Hoe zij als gezin naar buitenkomen, wordt zo een deel van hun identiteit.'  Rika PonnetAls daar dan discussies over ontstaan, gaat dat eigenlijk eerder om een gebrek aan erkenning voor die taak dan om die ene trui die niet netjes genoeg is.’ Ponnet vindt niet dat zo’n traditionele taakverdeling per se een onevenwicht ­genereert. ‘Als dat voor beide partijen werkt, zie ik er geen graten in. (lacht) De mannen in kwestie zijn heus niet per definitie sloefen zonder een eigen mening. Ze ­erkennen het feit dat hun vrouw hun kleerkast beheert, hun koffer pakt en andere praktische zaken bestiert gewoon als waardevol. In een samenwerkend verband kan dat best een succesverhaal zijn.’

De intentie maakt wel een verschil, benadrukt Ponnet. Je man kleden omdat je zijn huidige stijl verschrikkelijk vindt en hem naar je smaak wil kneden, is een minder gezond vertrekpunt. ‘Maar dat gebeurt echt van de beide kanten: ik zie evenveel mannen die hun vrouw altijd in een rok of op ­hakken willen zien. In zo’n geval speelt dominantie, en moet een partij zich aan de andere aanpassen. Dat je daar wat weerstand ­tegenover voelt, is heel normaal.’ Oef. Dat is toch al een opluchting.

'Je man kleden omdat je zijn huidige stijl verschrikkelijk vindt en hem naar je smaak wil kneden, is een minder gezond vertrekpunt.'  Rika Ponnet

Een beetje lef

En er is nóg een geruststellende gedachte aan de ruitenjas van Joachim Coens – en eigenlijk ook aan de minstens even felbesproken sneakers van SP.A-voorzitter Conner Rousseau. Als de jas donkerblauw was geweest, of doordeweeks grijs, had geen kat naar de herkomst van het stuk geïnformeerd. In de huidige politieke tijd moeten we al wat naar verfrissing of lef ruikt misschien aanmoedigen. Mannenmode deed het bovendien nooit zo goed als het voorbije decennium – de interessantste vernieuwers situeren zich tegenwoordig in het mannenspectrum – al weerspiegelt die diversifiëring zich voorlopig nog niet in de Wetstraat, of in andere traditionelere, zakelijke kringen.

Een gewaagde ruitenjas is vooral eens iets anders dan een te korte rok, een te diep decolleté of een te speelse Kenzo-blazer van een politica die buiten de lijntjes van het ongeïnspireerde Angela Merkel-uniform durft te kleuren. Rika Ponnet: ‘In die zin heeft die vrouw van Joachim Coens in een heel klassiek rollenpatroon toch iets heel emancipatorisch gedaan (lacht).’