Exen op de werkvloer

16 maart 2013

Na een relatiebreuk samen blijven werken: tal van bekende koppen doen het tegenwoordig op tv. Op het scherm lijkt dat vanzelf te gaan, maar waarom lijkt werken met je ex voor de gemiddelde mens onoverkomelijk? Experts leggen uit hoe het kan. Een artikel van Edwin Ysebaert en Joke Van Caesbroeck voor HLN.

 

Dat samenwerken na een relatiebreuk een gevoelige zaak is, bevestigen relatie-experts en psychologen.  «Een scheiding verwerken is een rouwproces dat vaak enorm onderschat wordt», vindt relatiedeskundige Rika Ponnet (Duet). «Na jaren lief en leed delen beslissen om er een punt achter te zetten, veroorzaakt bij beide partijen een mix van emoties: schuldgevoelens, onzekerheid over een nieuwe start, verdriet om het falen en gemis. Ook als men er zeker van is dat een scheiding de beste optie is, blijft het pijnlijk.»
Die gevoelens hebben volgens Rika Ponnet ongetwijfeld gevolgen op het werk. «Vaak is het vergelijkbaar met een depressie. Mensen zijn vermoeid, kunnen zich moeilijk concentreren en zien de toekomst allesbehalve rooskleurig in. Dat twee mensen elkaar nog dagelijks zien na een relatiebreuk, kan het verwerkingsproces nog bemoeilijken. Alles hangt uiteraard af van de manier waarop ze uit elkaar zijn
gegaan. Het is altijd net iets gemakkelijker als het om een gezamenlijke beslissing gaat.»

Uit het oog, uit het hart
De beste manier om liefdesverdriet te verwerken, is volgens Rika Ponnet het principe ‘uit het oog, uit het hart'. «Elkaar een tijdje niet horen en zien is hard, maar vaak de beste manier om over elkaar heen te geraken. Als je elkaar dagelijks ziet, worden er vaak herinneringen gevoed en aangewakkerd en kan het verdriet groter worden omdat de ene ziet dat de andere er zich gemakkelijker overzet.» Toch is het perfect mogelijk dat ex-koppels op het werk goed blijven samenwerken. «Beide partijen moeten akkoord gaan, onopgeloste conflicten moeten uitgepraat worden en ook een eventuele nieuwe partner voelt zich maar beter goed bij het feit dat vrouw- of manlief nog met een ex samenwerkt. Maar er zijn ook voordelen: de liefde is al ‘geconsumeerd' en de seksuele spanning is meestal verdwenen, wat de samenwerking zeker vergemakkelijkt. Ook kent men elkaar door en door, en als men in de relatie respectvol met elkaar communiceerde, zal dat ook achteraf zo zijn. Was de relatie al passioneel en waren conflicten geen uitzondering, dan is de kans dat die toon zich doorzet na de breuk groot. Samen blijven werken wordt dan moeilijker en zelfs onmogelijk.»
 
Rationeel communiceren
Na een passionele, liefdevolle relatie met elkaar blijven samenwerken, hoe pak je zoiets aan? «Dat is allesbehalve eenvoudig», vindt Stefaan Lievens, professor emeritus psychologie (UGent) en auteur van ‘Passie op de werkvloer'. «Bij een relatiebreuk is het vaak zo dat de persoon waar je ooit voor viel, nu de persoon is waar je over valt. Bij een scheiding komen enorm veel emoties kijken, of het nu om een vechtscheiding of een vreedzame breuk gaat. De enige manier om een verdere samenwerking te doen slagen, is door rationeel met elkaar te communiceren. Net door die emotionele geladenheid van een breuk is dat heel erg moeilijk. Ook de financiële factor is niet te onderschatten. Een scheiding brengt vaak geldproblemen met zich mee en exen vermijden dat door professioneel te blijven samenwerken.
Bovendien maken louter financiële overeenkomsten de vroegere affectieve, emotionele band minder tastbaar.» Volgens professor Lievens moeten ex-koppels en eventuele nieuwe partners samen rond de tafel gaan zitten om in alle openheid met elkaar te praten. «Zo vermijd je dat oude conflicten opnieuw de kop opsteken en anticipeer je op jaloerse gevoelens. Omdat exen vaak nieuwe relaties aangaan, ontstaan er immers driehoeksverhoudingen. De moeilijkste maar beste manier om geslaagd met elkaar te blijven samenwerken is door je relatie rationeel te analyseren: wat deden we goed samen en wat niet? Maar ook dat is geen garantie op succes. Soms zitten bepaalde negatieve gevoelens te diep geworteld.»


Emotioneel afscheid van elkaar nemen, is ook volgens arbeidspsycholoog Martin Euwema (KU Leuven) een voorwaarde. «Als je als ex-koppel onvoldoende afstand doet van je relatie, blijven werk en privé te veel door elkaar lopen. Blijven samenwerken kan volgens mij alleen als beide partijen vrede nemen met een afscheid als elkaars intieme partners. Maar er zijn ook valkuilen. Je blijft elkaar tegen het lijf lopen en je bent veroordeeld tot elkaars aanwezigheid, terwijl je dat in sommige gevallen eigenlijk niet wil. Wederzijdse instemming en respectvolle vriendschappelijke gevoelens zijn een must om de samenwerking te doen slagen. Eigenlijk moeten ex-koppels hun relatie herdefiniëren. Bij sommigen lukt dat, bij anderen niet.»